P4. HUIS VAN CULTUREN

Belgradostraat 120, 1060 Sint-Gillis

Fous d’amour, door Olivier Papegnies

Mon chéri, Mon p’tit cœur

Fous d'Amour
Fous d'Amour

Tekeningen en schilderijen van Béatrice Deminie, Christine Paul, Thierry De Geyte, Frédéric Hendboeg, Pierre Craenhals, Dimitri Pietquin.

De tekeningen en schilderijen van “Mon chéri, mon p‘tit cœur” zijn gewoonweg prachtig. Met hun zachte kleuren is wat ze ons tonen ook hartverwarmend. Wie zou er niet euforisch worden, wanneer de liefde en het zalige gevoel voor wie het mag beleven, met zo’n kleurig enthousiasme wordt beschreven, met een appetijt die nu eens schitterend oranje, dan weer fel rood, of glimmend blauw is ? Maar waarom kunnen we er niet vanuit gaan dat liefde voor iedereen is weggelegd ?
Voor de artiesten die deze werken hebben gemaakt - personen met een verstandelijke beperking van de instelling “La Maisonnée” te Haut-Ittre - is dit vanzelfsprekend omdat ze de kans krijgen het te beleven, maar heel vaak blijft het een vrome wens. Tot op vandaag is het nog al te vaak een ongemakkelijke gedachte dat sommige categorieën personen ook recht hebben op een affectief en seksueel leven dat hen voldoening schenkt. Voor ouderen, alleenstaanden, personen met een handicap … lijkt dat een verre droom. Behalve de esthetische kwaliteiten, is de verdienste van die werkjes dat ze ons het “ondenkbare” voor ogen houden en dat we het debat daarrond wel degelijk moeten voeren, i.p.v. ons in stilzwijgen te hullen, dat we er ons vragen moeten over stellen, i.p.v. nog langer de taboes errond in stand te houden.
Bij het zien van die tekeningen en schilderijen, die zeker niet zouden misstaan in het “art & marges museum”, blijkt dat de kracht ervan vooral schuilt in wat ze poëtisch oproepen, wat veel dichter aanleunt bij het gevoel dan wel bij de gevolgen ervan. De vrees zou kunnen bestaan dat het gaat om exacte en realistische voorstellingen, ware het niet dat net ernaast, het schitterende fotografische werk van Olivier Papegnies hangt.
Met als titel “Fous d’amour”, is dit een schoolvoorbeeld. Het is immers niet evident een onderwerp uit de intieme sfeer, met zoveel ingetogenheid te behandelen. Niet evident ook om de mensen te benaderen en een vertrouwensband te smeden. Niet evident om zo te worden aanvaard, dat men een heel jaar lang regelmatig mag terugkomen om te fotograferen. En al helemaal niet evident – en daar zit hem het grote succes van dit fotografische proefproject – om zich in te zetten en met zoveel zin voor nuance een standpunt te belichten.
Het goede idee was dan ook te hebben gekozen voor het standpunt van zij om wie het hier het meest gaat, en om het maar meteen duidelijk te stellen : “Spreken over liefde tussen personen met een verstandelijke beperking, lokt gêne, onbehagen en zelfs afkeuring uit. En indien we nu eens aan hun zijde gingen staan ? De zaken zouden er zoveel makkelijker en mooier op worden.” Olivier Papegnies heeft er zijn reportage in ‘immersie’, of beter gezegd, met ‘medeweten van’ de bewoners gemaakt. De foto’s vertellen genoeg over het leven van elke dag. Hier leven twee bewoners van “La Maisonnée” al zeven jaar lang als een koppel. Daar, twee anderen die hun kindje van vier jaar, autonoom en buiten de instelling opvoeden. Telkens zijn de foto’s oprecht. Vaak veelzeggende momentopnames, te meer dat ze perfect passen binnen een context die bijzonder goed is weergegeven door een fotograaf die veel meer oog heeft voor de waarheid achter de dingen, dan wel voor eventuele symbolische beelden.
Jean-Marc Bodson

Een initiatief van "la Cité des Jeunes" en "Bouillon Kube".